Τρίτη, 20 Σεπτεμβρίου 2011

ADD/ADHD


ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ADD/ADHD

 (Article: Adult ADD - ADHD Signs, Symptoms, Effects, and Treatment./ Translation: Lena Zafeiriou)
  1. Χάνεις τη συγκέντρωση σου χωρίς να το καταλάβεις; (ακόμα και στο μέσο μιας συζήτησης)
  2. Δυσκολεύεσαι να κρατήσεις την προσοχή σου ή να εστιάσεις σε  έργα όπως διάβασμα ή το να ακούσεις κάποιον;
  3. Προσπαθείς υπερβολικά να ολοκληρώσεις κάτι, ακόμα κι όταν είναι απλό;
  4. Έχεις μια τάση να μην δίνεις σημασία στη λεπτομέρεια, που οδηγεί σε λάθη και μη ολοκληρωμένη δουλειά;
  5. Είσαι πολύ κακός ακροατής, δυσκολεύεσαι να θυμηθείς συνομιλίες και να ακολουθήσεις οδηγίες;
  6. Έχεις τάση για εναντίωση σε ό,τι σου λένε, αμφισβητείς άκριτα τα πάντα, βλέπεις καχύποπτα τις καλές προθέσεις, γιατί συναισθηματικά δεν κατανοείς τι θέλουν οι άλλοι από σένα;
  7. Διαθέτεις κακές οργανωτικές δεξιότητες; (σπίτι, γραφείο ή αυτοκίνητο είναι πολύ ανακατεμένα και γεμάτα άχρηστα αντικείμενα)
  8. Έχεις τάση να καθυστερείς να ασχοληθείς με το καθάρισμα;
  9. Αντιμετωπίζεις συχνά πρόβλημα στο να αρχίζεις ή να τελειώνεις ένα έργο;
  10. Έχεις μια  τάση να καθυστερείς πάντα στα ραντεβού;
  11. Συχνά ξεχνάς ραντεβού, υποχρεώσεις και προθεσμίες;
  12. Συνεχώς χάνεις ή βάζεις σε λάθος μέρος πράγματα; (όπως κλειδιά, πορτοφόλι, τηλέφωνο, έγγραφα, λογαριασμούς)
  13. Κάνεις συχνά κακή εκτίμηση του χρόνου που χρειάζεται για να ολοκληρωθεί μια ενέργεια;
  14. Συνεχώς διακόπτεις τους άλλους όταν μιλάνε ή μιλάς την ίδια στιγμή μ’ αυτούς;
  15. Έχεις κακό αυτοέλεγχο;
  16. Πετάς σκέψεις που είναι αγενείς ή ανάρμοστες, χωρίς να το σκεφτείς;
  17. Έχεις τάσεις εξάρτησης;
  18. Ενεργείς αυθόρμητα, χωρίς να σκεφτείς τις συνέπειες;
  19. Έχεις πρόβλημα να συμπεριφερθείς με κοινωνικά αποδεκτούς τρόπους;
  20. Ζεις με την αίσθηση ότι δεν έχεις καταφέρει αρκετά;
  21. Δεν αντιμετωπίζεις καλά την απογοήτευση;
  22. Αγχώνεσαι και μπλοκάρεις εύκολα;
  23. Αντιμετωπίζεις συχνά ευερεθιστότητα και αλλαγές διάθεσης;
  24. Βρίσκεις δύσκολο το να βρεις κίνητρα, να κινητοποιηθείς;
  25. Νιώθεις υπερευαισθησία στην κριτική;
  26. Θυμώνεις γρήγορα και με εκρηκτικό τρόπο;
  27. Βιώνεις, μερικές φορές, χαμηλή αυτοεκτίμηση και αίσθηση ανασφάλειας
  28. Έχεις την αίσθηση διαρκούς ανησυχίας, ανυπομονησίας;
  29. Έχεις την τάση να παίρνεις ρίσκα;
  30. Νιώθεις πως βαριέσαι εύκολα;
  31. Κάνεις σκέψεις που τρέχουν, ξεφεύγουν, αλλάζουν γρήγορα:
  32. Έχεις δυσκολία να μείνεις ήσυχος, συνεχώς κάνεις κινήσεις:
  33. Έχεις την τάση να αναζητάς κάτι συναρπαστικό;
  34. ¨Όποτε είσαι αγχωμένος, μιλάς συνεχώς;
  35. Συνηθίζεις να κάνεις χίλια πράγματα την ίδια στιγμή;
 

Συμπτώματα ADD/ADHD : Δυσκολία συγκέντρωσης και διαταραχή προσοχής

Οι άνθρωποι με ADHD συχνά δυσκολεύονται να μείνουν εστιασμένοι, και να συγκεντρωθούν σε καθημερινά, απλά έργα. Για παράδειγμα μπορεί εύκολα να διαταραχθεί η προσοχή τους από άσχετα ερεθίσματα, όπως εικόνες και ήχοι. Γρήγορα «πηδάνε» από την μια δραστηριότητα σε άλλη ή βαριούνται πολύ σύντομα. Συμπτώματα σ’ αυτή τη κατηγορία μερικές φορές παραβλέπονται, γιατί είναι λιγότερο ηχηρά σε σχέση με την υπερκινητικότητα και την παρορμητικότητα, αλλά είναι το ίδιο ενοχλητικά. 
  •       Χάνεις τη συγκέντρωση σου χωρίς να το καταλάβεις (ακόμα και στο μέσο μιας συζήτησης)
  •      Δυσκολεύεσαι να κρατήσεις την προσοχή σου ή να εστιάσεις σε  έργα όπως διάβασμα ή το να ακούσεις κάποιον
  •       Προσπαθείς υπερβολικά να ολοκληρώσεις κάτι, ακόμα κι όταν είναι απλό
  •       Έχεις μια τάση να μην δίνεις σημασία στη λεπτομέρεια, που οδηγεί σε λάθη και μη ολοκληρωμένη δουλειά
  •       Είσαι πολύ κακός ακροατής, δυσκολεύεσαι να θυμηθείς συνομιλίες και να ακολουθήσεις οδηγίες
  •       Έχεις τάση για εναντίωση σε ό,τι σου λένε, αμφισβητείς άκριτα τα πάντα, βλέπεις καχύποπτα τις καλές προθέσεις, γιατί συναισθηματικά δεν κατανοείς τι θέλουν οι άλλοι από σένα

Συμπτώματα ADD/ADHD: υπέρ-εστίαση (hyperfocus)

Ενώ γνωρίζουμε ότι κάποιος με ADHD έχει πρόβλημα  στο να εστιάσει σε κάτι  που δεν βρίσκει ενδιαφέρον, ωστόσο υπάρχει και η άλλη πλευρά: η τάση να εστιάζει υπερβολικά σε έργα που του προσφέρουν διέγερση και τον ανταμείβουν με καλή διάθεση. Αυτό το παράδοξο σύμπτωμα λέγεται υπέρ-εστίαση.
Η υπέρ-εστίαση είναι στην πραγματικότητα ένας μηχανισμός αντιμετώπισης της έλλειψης προσοχής- ένας τρόπος να συντονιστείς και να βγάλεις το χάος έξω από τη ζωή σου. Στην πραγματικότητα η τάση μπορεί να είναι τόσο δυνατή ώστε να ξεχάσεις οτιδήποτε άλλο γύρω σου. Για παράδειγμα μπορεί να είσαι τόσο αφοσιωμένος σε ένα βιβλίο, μια ταινία ή τον υπολογιστή σου, που να χάσεις την αίσθηση του χρόνου και να μην κάνεις πράγματα που θα έπρεπε να γίνουν. Η υπέρ-εστίαση μπορεί να είναι θησαυρός όταν μπορεί να διοχετευτεί σε παραγωγικές ασχολίες, αλλά μπορεί να οδηγήσει επίσης σε προβλήματα στην εργασία και τις σχέσεις, αν αφεθεί χωρίς έλεγχο.

Συμπτώματα ADD/ADHD : αποδιοργάνωση και τάση να ξεχνάς

Όταν έχει κανείς ADD/ADHD, η ζωή συχνά φαίνεται χαοτική και εκτός ελέγχου. Το να είσαι οργανωμένος και να έχεις τον έλεγχο της ζωής σου, μπορεί να είναι μια εξαιρετική πρόκληση- όπως το να ξεχωρίζεις ποιες πληροφορίες είναι άσχετες για το παρόν έργο, το να βάζεις προτεραιότητες στα πράγματα που πρέπει να γίνουν, το να ελέγχεις την πρόοδο έργων και ευθυνών και να διαχειρίζεσαι τον χρόνο σου. Κοινά συμπτώματα αποδιοργάνωσης και τάσης να ξεχνάς περιλαμβάνουν:
  •       Κακές οργανωτικές δεξιότητες (σπίτι, γραφείο ή αυτοκίνητο είναι πολύ ανακατεμένα και γεμάτα άχρηστα αντικείμενα)
  •       Τάση να καθυστερείς να ασχοληθείς με το καθάρισμα
  •       Πρόβλημα στο να αρχίζεις ή να τελειώνεις ένα έργο
  •       Χρόνια τάση να καθυστερείς στα ραντεβού
  •       Συχνά ξεχνάς ραντεβού, υποχρεώσεις και προθεσμίες
  •       Συνεχώς χάνεις ή βάζεις σε λάθος μέρος πράγματα (όπως κλειδιά, πορτοφόλι, τηλέφωνο, έγγραφα, λογαριασμούς)
  •       Κακή εκτίμηση του χρόνου που χρειάζεται για να ολοκληρωθεί μια ενέργεια

Συμπτώματα  ADD/ADHD: παρορμητικότητα

Μπορεί να έχεις πρόβλημα να ελέγξεις τη συμπεριφορά σου, τα σχόλια ή τις αντιδράσεις σου. Μπορεί να δρας προτού σκεφτείς, ή να αντιδράς χωρίς να υπολογίζεις τις συνέπειες. Μπορεί να διακόπτεις τους άλλους, να πετάγεσαι κάνοντας σχόλια ή να πετάς από το ένα έργο στο άλλο, χωρίς να διαβάζεις τις οδηγίες. Αν έχεις προβλήματα παρόρμησης, το να είσαι υπομονετικός είναι εξαιρετικά δύσκολο. Μπορεί να πας κατευθείαν πάνω σε καταστάσεις ή να βρεις τον εαυτό σου να εμπλέκεται σε πιθανόν ριψοκίνδυνες συνθήκες. Παλεύεις με τις παρορμήσεις σου, αν:
  •       Συνεχώς διακόπτεις τους άλλους όταν μιλάνε ή μιλάς την ίδια στιγμή μ’ αυτούς
  •       Έχεις κακό αυτοέλεγχο
  •       Πετάς σκέψεις που είναι αγενείς ή ανάρμοστες χωρίς να το σκεφτείς
  •       Έχεις τάσεις εξάρτησης
  •       Ενεργείς αυθόρμητα χωρίς να σκεφτείς τις συνέπειες
  •       Έχεις πρόβλημα να συμπεριφερθείς με κοινωνικά αποδεκτούς τρόπους (όπως το να κάθεσαι ήσυχος κατά την διάρκεια ενός μίτινγκ με μεγάλη διάρκεια)

Συμπτώματα ADD/ADHD: συναισθηματικές δυσκολίες

Τα άτομα με ADD/ADHD μπορεί να δυσκολεύονται να διαχειριστούν τα συναισθήματα τους, ειδικά τα αισθήματα του θυμού και της απογοήτευσης. Κοινά συναισθηματικά συμπτώματα του ADD/ADHD περιλαμβάνουν:
  •       Αίσθηση ότι δεν έχεις καταφέρει αρκετά
  •       Δεν αντιμετωπίζεις καλά την απογοήτευση
  •       Αγχώνεσαι και μπλοκάρεις εύκολα
  •       Ευερεθιστότητα και αλλαγές διάθεσης
  •       Προβλήματα στο να βρεις κίνητρα  να κινητοποιηθείς
  •       Υπερευαισθησία στην κριτική
  •       Θυμώνεις γρήγορα και με εκρηκτικό τρόπο
  •       Χαμηλή αυτοεκτίμηση και αίσθηση ανασφάλειας

Συμπτώματα ADD/ADHD: υπερκινητικότητα

Μπορεί να έχεις πολύ ενέργεια και να είσαι συνεχώς σε κίνηση, σαν να ζεις με μια μηχανή μέσα σου. Συμπτώματα ADD/ADHD περιλαμβάνουν:
  •       Αίσθηση διαρκούς ανησυχίας, ανυπομονησίας
  •       Τάση να παίρνεις ρίσκα
  •       Βαριέσαι εύκολα
  •       Σκέψεις που τρέχουν
  •       Δυσκολία να μείνεις ήσυχος, συνεχώς κάνεις κινήσεις
  •       Αναζητάς διέγερση
  •       Μιλάς συνεχώς
  •       Κάνεις χίλια πράγματα την ίδια στιγμή

Η αδιάγνωστη διαταραχή ADD/ADHD έχει συνέπειες σε ευρύ φάσμα δραστηριοτήτων

Το ADD/ADHD αν μείνει χωρίς διάγνωση και θεραπεία μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα σε όλους του τομείς της ζωής:
  •       Σωματικά και ψυχικά προβλήματα : Βουλιμία, κατάχρηση ουσιών, άγχος, χρόνιο στρες – πίεση, και χαμηλή αυτοεκτίμηση. Μπορείς επίσης να βρεθείς σε ανεξέλεγκτες καταστάσεις λόγω παραμέλησης ιατρικών ραντεβού, αγνόησης ιατρικών οδηγιών, και αποφυγής λήψης ζωτικών φαρμάκων
  •       Δουλειά και οικονομικά προβλήματα: Τα άτομα με συμπτώματα ADD/ADHD συχνά αντιμετωπίζουν προβλήματα με την καριέρα τους και έχουν μια ισχυρή αίσθηση ότι δεν καταφέρνουν τίποτα. Μπορεί να έχεις πρόβλημα να κρατήσεις μια σταθερή δουλειά, να ακολουθήσεις κανόνες, να κρατήσεις προθεσμίες και να δουλέψεις σε ωράριο 9-5. Το να διαχειριστείς οικονομικά μπορεί να είναι επίσης ένα πρόβλημα: μπορεί να αγωνίζεσαι με απλήρωτους λογαριασμούς, χαμένα έγγραφα, καθυστερημένες πληρωμές ή χρέη λόγω παρορμητικών αγορών.
  •       Προβλήματα σχέσεων: τα συμπτώματα ADD/ADHD μπορούν να βάλουν σε δοκιμασία τις σχέσεις στην δουλειά, την οικογένεια και την αγάπη. Μπορεί να νιώθεις απηυδισμένος από τις ενοχλήσεις των αγαπημένων σου να συμμορφωθείς να καθαρίσεις να ακούς με μεγαλύτερη προσοχή ή να οργανωθείς καλύτερα. Αυτοί που είναι κοντά σου, από την άλλη μεριά, μπορεί να νιώσουν πληγωμένοι και πικραμένοι από την «ανευθυνότητα» και την «αναισθησία» σου.

Το ευρύ φάσμα των συνεπειών του ADD/ADHD μπορεί να οδηγήσει σε αισθήματα ντροπής, εξευτελισμού, απόγνωσης, απελπισίας, απογοήτευσης και έλλειψης αυτοπεποίθησης. Μπορεί να νιώσεις ότι δεν έχεις την ζωή σου υπό τον έλεγχό σου. Γι’ αυτό η διάγνωση είναι συνήθως μεγάλη πηγή ανακούφισης και ελπίδας. Σε βοηθά να καταλάβεις τι έχεις να αντιμετωπίσεις για πρώτη φορά και να συνειδητοποιήσεις ότι δεν είναι δικό σου σφάλμα. Οι δυσκολίες που είχες είναι συμπτώματα της διαταραχής σου και όχι σημεία αδύναμου, προβληματικού  χαρακτήρα ή ψεγάδια της προσωπικότητας σου

Διαφοροδιάγνωση ADD από ADHD

  •       To ADD (Attention Deficit Disorder) είναι σύνδρομο διαταραχής προσοχής. Κοινωνικά, μπορεί να είσαι κλειστός χαρακτήρας, που δυσκολεύεται να κρατήσει μια σχέση (καθώς δεν αναγνωρίζει τα συναισθήματά του ή του άλλου), με λίγους, μετρημένους, φίλους και αρκετούς γνωστούς. Βιώνεις αίσθηση ντροπής και αναξιότητας, κάθε φορά που δεν μπορείς να ολοκληρώσεις μια προσπάθεια, λόγω διάσπασης προσοχής.
  •       Το ADHD(Attention Deficit Hyperactivity Disorder) είναι σύνδρομο διαταραχής προσοχής με υπερκινητικότητα. Κοινωνικά, έχεις πολλούς γνωστούς, που νομίζεις πως είναι όλοι φίλοι. Ανοιχτός, φιλικός με όλους, όταν έχεις την τάση να απομονώνεσαι, δεν μιλάς σε κανέναν και  φταίνε πάντα οι άλλοι (δυσκολία αναγνώρισης συναισθημάτων). Συχνά πέφτεις θύμα της πρόθεσης σου να εξυπηρετήσεις και να τους ευχαριστήσεις όλους. Μπορεί να καταλήξεις με την αίσθηση ενός τεράστιου κενού, μετά από όλη την προσπάθεια, που τελικά αξιολογείς ως άκαρπη και κουραστική (αίσθημα αναξιότητας) 

Θεραπεία

  •       Γνωσιακή- συμπεριφοριστική θεραπεία
  •       Support groups
  •       Θεραπεία με διεγερτικά και αντικαταθλιπτικά (Ritalin)

(http://www.helpguide.org) (Article: Adult ADD - ADHD Signs, Symptoms, Effects, and Treatment./ Translation: Lena Zafeiriou)

Δεν υπάρχουν σχόλια: